Chủ Nhật, 24 tháng 9, 2017

Chuyện ngày đầu tuần "Hy vọng..."

Mấy hôm nay kể từ khi UBKTTW công bố sai phạm của Bí thư và Chủ tịch TP. Đà Nẵng đã để lại cho những người quan tâm trong đó có tôi nhiều suy nghĩ.
Có thể nói chưa bao giờ ở nước ta cùng lúc người đứng đầu thành phố cả Bí thư và Chủ tịch bị kết luận vi phạm kỉ luật nghiêm trọng, cần phải xử lí kỉ luật như thế. Đáng nói Đà Nẵng vốn nhiều năm kể từ ngày ông Bí Thư Nguyễn Bá Thanh còn sống, đã được dư luận gọi là “thành phố đáng sống”. 
Nhiều vị trong chi họ ta đã tới Đà Nắng như chị Hồng Phương giảng dạy tại trường ĐH Đông Á nhiều tháng liền, tôi cũng đã có mấy ngày tới Đà Nẵng vào năm 2012 chứng kiến một thành phố được thiên nhiên ưu ái biển trời, sông núi hữu tình, con người hiền hòa, trật tự an ninh đường phố cực tốt. Có nhiều điều minh chứng chỉ xin lấy một, hai ví dụ. Chưa có thành phố nào ở nước ta CSGT hướng dẫn tận tình cho người tham gia giao thông (nhất là ngọai tỉnh) khi họ chót đi sai đường, thay vì việc chăm chăm thấy biển số ngọai tỉnh là ào vào kiểm tra, phạt vạ ăn tiền. Hay chưa nơi nào trong cả nước làm được như ông Bí thư Nguyễn Bá Thanh gặp gỡ, đối thoại với những ông chồng hay bạo hành vợ.
Tôi nghĩ trong mỗi gia đình ông bố, bà mẹ có vai trò định hướng rất quan trọng. Chỉ cần sơ sảy một tí là hậu quả ngay tới tư chất con cái không chỉ khi chúng còn bé, mà còn ít nhiều tác động cả sau này khi chúng đã có gia đình riêng. Trong gia đình đã là thế với một thành phố mức độ tác động của người đứng đầu còn lớn hơn nhiều, ảnh hưởng đến vận mệnh đời sống và sự phát triển của hàng triệu con người. 
Chẳng thế mà các cụ ta đã có câu răn đe "nhà dột từ nóc", đánh giá rất cao vị trí của ông bố, bà mẹ ví họ như "cái nóc nhà", mọi sự tốt xấu hay thành bại cũng từ đây. Với một thành phố cũng tương tự như thế, ông Bí Thư, Chủ tịch có vị trí cầm trịch chèo lái định hướng xây dựng, phát triển một địa phương hay một thành phố. Chẳng khác gì vai trò của một cái "nóc nhà", mà cái "nóc nhà" ấy ở đây lớn hơn rất nhiều.
Khi đã có kết luận như thế về Bí thư và Chủ tịch tôi tin rồi đây Đảng, Nhà nước sẽ có xử lí thích đáng cái "nóc nhà" Đà Nắng. Người dân như tôi chỉ mong sau vụ này cần có sự kiểm điểm rút kinh nghệm của nhiều ngành, nhiều cấp từ TƯ đến địa phương nhất là khâu tổ chức cán bộ trong việc chọn lựa người đứng đầu cho xứng với một thành phố lớn như Đà Nẵng và nhiều nơi khác.
Hy vọng rồi đây Đà Nẵng không vì sai sót của ông Bí Thư, Chủ tịch mà đi xuống, tiếp tục giữ được danh tiếng “thành phố đáng sống” trong ý nghĩ của người dân cả nước.
Phạm Lê
(ảnh trên mạng)

Thứ Năm, 21 tháng 9, 2017

Những triệu chứng cần lưu ý cho tuổi già


Những triệu chứng cần lưu ý cho tuổi già

1- Khi không (bỗng nhiên) thấy tức thở

Lý do: có thể là do nghẽn mạch phổi(pulmonary embolus). Nhận xét: Cảm thấy khó thở sau khi tập thể dục hay đang ngồi có thể là do vận động hay do ưu tư lo lắng. Nhưng nếu đột nhiên bị khó thở có thể là do chứng nghẽn mạch phổi do cục đông máu làm nghẹt mạch máu trong phổi. Bệnh này có thể nguy hiểm tới tính mạng. Một lý do khác là tim lên cơn đau hoặc trụy tim. Cả hai tình huống trên đều làm cho bệnh nhân thở gấp hay khó chịu hoặc cảm thấy thiếu không khí . Cẩn đưa bệnh nhân đi cấp cứu.

2- Tim đập rộn trong khi đang ngồi yên
Lý do: có thể là do lên cơn đau tim (heart attack). Nhận xét: Đánh trống ngực (palpitations) có thể chỉ là vì ưu tư lo lắng, nhưng cũng có thể là dấu hiệu của cơn đau tim hay chứng loạn nhịp tim (arrhythmia) .Nên liên lạc với bác sĩ ngay.

3- Choáng váng chóng mặt khi ra khỏi giường
Lý do: có thể là do huyết áp thấp. Nhận xét: Chóng mặt vào buổi sáng được gọi là "huyết áp thế đứng thấp" (orthostatic hypotension) gây ra bởi sự loại nước (dehydration) , bệnh tiểu đường, bệnh Parkinson, bệnh trụy tim, hay thuốc men bao gồm cả thuốc lợi tiểu và thuốc huyết áp. Một lý do khác có thể là chứng "chóng mặt tư thế nhẹ " (benign positional vertigo) gây ra bởi sự xáo trộn của các bộ phận cân bằng của tai trong. Nên đi gặp bác sĩ để chẩn đoán.

4- Nước tiểu rò rỉ
Lý do: có thể là do chứng són đái (urinary incontinence) mà nguyên nhân không phải vì lão hoá, nhiểm khuẩn đường tiểu (urinary tract infection-UTI) , bệnh tiền liệt tuyến, dây thẩn kinh bị ép. hoặc tiểu đường Nhận xét: đi gặp bác sĩ để chẩn đóan

5- Đầu đau như búa bổ
Lý do: có thể là do xuất huyết não Nhận xét: Trong phần lớn trường hợp đó là triệu chứng của chứng nhức nửa đầu (migraine) chỉ cần uống thuốc giảm đau và nghỉ ngơi là hết. Nhưng một vài trường hợp hiếm xẩy ra là chứng nhức đầu có thể là dấu hiệu có khối u hay xuất huyết trong não. Cẩn đặc biệt chú ý là khi bị đau nhiều nửa bên đầu một cách đột ngột và kéo dài mà lại kèm theo buồn nôn, ói mửa, và chảy nước mắt. Trong trường hợp sau này phải đi bệnh viện gấp.

6- Mắt bị sưng vù
Lý do: có thể là do viêm dây thần kinh mắt (optic neuritis). Nhận xét: Dây thần kinh mắt có thể bị nhiễm khuẩn hay bị dị ứng. Nếu chữa sớm thì không hại gì cho mắt vì vậy cần đi bác sĩ khẩn cấp.

7- Tai đau và mắt nhìn thấy hai hình (song thị)

Lý do: có thể do tai giữa bị nhiễm khuẩ Nhận xét: Bệnh có thể trở thành nghiêm trọng bất ngờ vì vậy cần đi bác sĩ cấp thời nếu chứng đau không dứt và/hoặc có bị thêm chóng mặt lảo đảo, nhức đầu, ói mửa, song thị, nửa ngủ nửa thức, cổ cứng đơ, sưng ở sau tai, sốt nhiều và liệt mặt.

8- Tự nhiên giảm sút ký
Lý do: có thể là do ung thư. Nhận xét: Nếu ăn uống vẫn bình thường như cũ mà đột nhiên bị sút cân thì có thể là bị bệnh ác tính. Một nguyên nhân khác cũng có thể là do sự bất bình thường nội tiết (endocrinic abnormality) như bệnh tuyến giáp trạng (thyroid disorder), trầm cảm hay tiểu đường. Nên đi gặp bác sĩ ngay để chẩn đoán.

9- Đột nhiên đau háng
Lý do: có thể là do tinh hoàn bị xoắn Nhận xét: Đây là một khuyết tật bẩm sinh khá thông thường. Ống dẫn tinh trùng bị xoắn làm máu không chạy tới tinh hoàn. Cơn đau cũng giống như bị đá vào háng. Đôi khi ngoài cơn đau còn thấy bị sưng nữa. Trong vòng 4 hay 6 tiếng thì còn cứu đươc, chứ trễ từ 12 đến 24 tiếng thì coi như phải cắt bỏ. Một nguyên nhân khác có thể là nhiểm khuẩn mào tinh hoàn (epididymis) tức là bộ phận trữ tinh trùng. Trong trường hợp này có thể dùng trụ sinh để chữa trị.

10 - Đau nhói gan bàn chân
Lý do: có thể là do bệnh thần kinh (neuropathy) . Nhận xét: Đau nhói cứ tái phát ở bất cứ chỗ nào trên cơ thể có thể là do sự nén ép dây thần kinh, tăng thông khí phổi (hyperventilation) hoặc bệnh thần kinh. Liên lạc với bác sĩ càng sớm càng tốt.

11- Vết thâm tím mãi không tan Điều gì xẩy ra:
Lý do: bệnh tiểu đường. Nhận xét: Vết đứt hay thâm tím chậm lành có thể là dấu hiệu của bệnh tiểu đường (dấu hiệu khác gồm có da bị ngứa hoặc đau nhói bàn tay hay bàn chân). Nên tìm cách giảm cân (giảm 10 phẩn trăm trọng lượng ảnh hưởng đáng kể lên mức đường trong máu), tập thể dục và coi chừng thói quen ăn uống.

12 - Răng đau buốt khi ăn Sô-cô-la Điều gì sẽ xẩy ra:
Lý do: viêm lợi. Nhận xét: Một trong những dấu hiệu đầu tiên của sâu răng là nhạy cảm với đồ ngọt. Dấu hiệu đầu tiên khác là răng mất mầu và có mùi khi cà răng. Kỹ thuật laser có thể phát hiện sớm các ổ răng sâu và tiêu diệt các vi khuẩn trước khi làm sâu răng.

13 - Vòng eo rộng 42 inch Điều gì sẽ xẩy ra:
Lý do: bất lực. Nhận xét: Có thể bây giờ chưa có vấn đề nhưng trong tương lai bạn có thể bị loạn năng cường dương (erectile disfunction) . Nguyên do là vì khi đàn ông quá mập các động mạch thường hay bị nghẹt nên dòng máu không đủ làm cho cương. Hãy tập thể dục đều cho đến khi eo thon lại, thắt vừa dây lưng 34 inch.

14 - Mắt thoáng không thấy gì - chỉ trong một giây
Lý do: có thể là do đột quỵ (stroke). Nhận xét: Các yếu tố rủi ro chính của đột quỵ là cao huyết áp (trên 140/90) và cholesterol toàn phần cao hơn 200. Bị tê một bên người và tạm thời hai mắt không nhìn thấy gì là những dấu hiệu đáng chú ý nhất. Đột nhiên bị tê, nói liú lưỡi, hay mất thăng bằng có thể là bẳng chứng của một cơn đột quỵ nhẹ gọi là đột quỵ thiếu máu cục bộ đoản kỳ (transient ischemic attack- TIA). Đột quỵ nhẹ này thường báo trước một đột quỵ thật sự nên khi có triệu chứng của TIA thì phải gặp bác sĩ ngay.

15 - Có cảm giác như bị ợ nóng (heartburn)
Lý do: có thể là do chứng đau thắt (angina). Nhận xét: Đau ngực cả hàng giờ, lúc có lúc không, được bác sĩ gọi là "hội chứng mạch vành không ổn định" (unstable coronary syndrome). Nguyên nhân là vì các cục đông máu đươc tạo thành bên trong thành động mạch vành ngay tại chỗ mảng (plaque) bị bể vỡ. Khoảng 50 phẩn trăm những người có hội chứng trên đây sẽ bị lên cơn đau tim trong vòng 6 tháng sau. Mỗi khi thấy đau thắt ngực, cần phải đi bệnh viện.